Kura hii ni somo jipya

mcubic · 2014-10-05T09:47:36+00:00

Na Daniel Mjema, Mwananchi Kwa siku nne mfululizo kuanzia Septemba 29, Watanzania walishuhudia aina mpya ya upigaji kura kwa njia ya Fax na Intaneti katika Bunge Maalumu la Katiba kwa wajumbe walio nje ya nchi. Kwa kuwa utaratibu huu ni mpya kabisa kuwahi kutumika nchini, wananchi wanajiuliza usiri ulikuwaje kwenye kura inayotumwa kwa Fax?. Mbali na walengwa kuwa wajumbe walioko nje ya nchi, yapo marekebisho ya kikanuni ambayo yamefanyika kuruhusu upigaji kura kufanyika kwa uharaka zaidi. Ilielezwa kuwa, endapo utaratibu wa awali wa kikanuni ungetumika, upigaji kura kwa ibara karibu 300 za Rasimu ya Katiba, inayopendekezwa ungetumia siku 300. Pamoja na nia njema ya mwenyekiti wa Bunge la Katiba, Samuel Sitta, bado suala hili limegubikwa giza nene licha ya kanuni za 30, 36 na 38, kufanyiwa marekebisho. Makala haya yanalenga kukupitisha katika kanuni za upigaji huo wa kura zilizorekebishwa halafu tutafakari kwa pamoja nini kilifanyika katika upigaji huo wa kura. Kanuni zinasemaje Kanuni ya 30 (1) iliyofanyiwa marekebisho, ilikuwa ikisomeka Akidi kwa kila kikao cha Bunge la Katiba, isipokuwa wakati wa upitishaji wa uamuzi itakuwa ni nusu ya wajumbe wa Bunge hilo. Hata hivyo, katika marekebisho hayo maneno "isipokuwa wakati wa kupitisha uamuzi wa Bunge Maalumu" yamefutwa na sasa itasomeka" Akidi kwa kila kikao cha Bunge itakuwa ni nusu ya wajumbe wote". Kanuni ya 30 (2) iliyokuwa ikisomeka kuwa mjumbe yeyote aliyehudhuria anaweza kumjulisha mwenyekiti kwamba wajumbe waliopo ni pungufu ya akidi inayohitajika, nayo imerekebishwa na kusomeka ‘Mjumbe yeyote aliyehudhuria anaweza kumjulisha mwenyekiti kwamba, idadi ya wajumbe ni pungufu ya akidi inayohitajika kwa ajili ya shughuli inayoendelea". Ikaongezwa fasili mpya ya 2A ili kuruhusu wajumbe waliopo nje ya Bunge kwa ruhusa ya maandishi ya Mwenyekiti wa Bunge hilo, wajumuishwe kwenye idadi ya wajumbe waliohudhuria kikao siku hiyo. Fasili ya 3A inaeleza kuwa Katibu wa Bunge atawapatia wajumbe wa Bunge hilo waliomo ndani ya ukumbi, orodha ya wajumbe wote waliopata ruhusa ya kupiga kura wakiwa nje ya maeneo ya Bunge Maalumu. Kwa mujibu wa Mwenyekiti, lengo la kuifanyia marekebisho kanuni hiyo, ni kuwaruhusu wajumbe waliokuwa nje ya nchi kwa matibabu na wale walioko Hijja nao kuweza kupiga kura hiyo. Kanuni nyingine iliyorekebishwa ni ya 36 kwa kuongeza fasili mpya ya 1A ili kuruhusu mjumbe kuzipigia kura ibara zote za sura moja au zaidi ya sura moja za Rasimu ya Katiba inayopendekezwa. Kwa mujibu wa kanuni hiyo mpya, endapo mjumbe atapiga kura ya wazi basi atatamka ibara anazozikubali na asizozikubali na anayepiga kura ya siri kuonyesha anazozikubali na anazozikataa. Sasa ili kukidhi kile kilichoelezwa na katibu wa Bunge kwamba Bunge Maalumu litatuma Ofisa wake huko Uarabuni kusimamia upigaji kura kwa Mahujaji, kanuni ya 38 imerekebishwa na kuongezwa fasili mpya ya 1A na 1B ili kumpa mamlaka katibu wa Bunge kuwa msimamizi mkuu wa upigaji wa kura na anaweza kumteua mtu yeyote kusimamia upigaji kura kwa niaba yake. Baada ya kura zote za siri kupigwa, kura hizo zitakusanywa na kupelekwa kwenye chumba maalumu kwa ajili ya kuhesabu kura mbele ya mawakala walioteuliwa kwa ajili ya kusimamia kura hizo. Mjumbe anayetaka kupiga kura ya wazi, ataitwa jina na katibu au mtu aliyeidhinishwa na katibu na atatamkwa kwa sauti maneno "Ndiyo" au "Hapana" kuhusu Ibara husika au rasimu ya mwisho. Utaratibu wa kupiga kura ya siri au ya wazi kwa mjumbe anayepiga kura nje ya maeneo ya Bunge ataelekezwa kwa maandishi na katibu baada ya kushauriana na mwenyekiti. Fasili ya 9 inaeleza kuwa mjumbe aliye nje ya maeneo ya Bunge, anaweza kupiga kura kwa njia ya nukushi, mtandao au njia nyingine itakayoelekezwa na katibu kwa kushauriana na mwenyekiti. Pia kanuni mpya ya 38A imeeleza kuwa mjumbe yeyote aliye nje ya maeneo ya Bunge anaweza kupiga kura mbele ya ofisa aliyethibitishwa kwa maandishi na katibu kuwa msimamizi wa upigaji kura. Hii maana yake nini? Ukizipitia kanuni hizo mpya, utabaini kuwa bado zimeweka usiri mkubwa wa njia gani itatumika kupiga kura kwa wajumbe walio nje na zitatuwaje ili usiri ule uendelee kuwa siri. Pia ukizitazama kanuni hizi, zimempa madaraka makubwa mwenyekiti na Katibu wake, kuamua aina ya utaratibu utakaotumika kupiga kura kwa wajumbe walio nje ya nchi hasa Uarabuni.Utumaji wa kura kwa njia ya Fax unaweza kueleweka kwa urahisi kwa wananchi lakini bado wanajiuliza upigaji kwa njia ya Inteneti utakuwaje? Kutakuwa na tovuti yenye karatasi za kura? Kutokana na giza hilo ndiyo maana kuna hisia kuwa kinachotafutwa hapo ni theluthi mbili ipatikane kwa Tanzania Bara na Visiwani, kwa njia yoyote ile. Ni dhahiri kama theluthi mbili isipopatikana ina maanisha kuwa Katiba inayopendekezwa itakuwa imekataliwa na wajumbe. Wachambuzi wanaona utaratibu huu ni kama unalazimisha mjumbe apige kura kwa sababu kwa hali ya kawaida ilitarajiwa kama mjumbe hayupo ukumbini, kura yake haihesabiki. Hata hivyo, kwa vile theluthi mbili inahesabiwa kwa wajumbe waliopo ukumbini na wasiokuwepo, ndio maana kila kura ya mjumbe ina maana kubwa katika kupitisha Katiba inayopendekezwa. Tukio la utungaji wa Katiba ni la kihistoria na ilitarajiwa wajumbe kwa utashi wao wangekuwepo ndani ya ukumbi kama kweli wana dhamira ya dhati na upatikanaji wa Katiba Mpya. Profesa Ibrahim Lipumba, alisema utaratibu wa mabunge yote ya Jumuiya ya Madola ni kura kupigwa ndani ya Ukumbi wa Bunge.na Akidi hutokana na wabunge waliopo ndani. Chanzo: Mwananchi

Thread starter mcubic
Start date Oct 5, 2014

mcubic

JamiiForums uses cookies to help personalise content, tailor your experience and to keep you logged in if you register.
By continuing to use this site, you are consenting to our use of cookies.

Accept Learn more…

Back

Top Bottom

Forums

New posts

Kura hii ni somo jipya

mcubic

JF-Expert Member

Our Community

Regional Communities